Ticaret Bakanlığı, iç piyasada arz–talep dengesini korumak ve fiyat artışlarını sınırlamak amacıyla kanatlı eti ihracatını 9 Şubat 2026 itibarıyla durdurduğunu açıkladı. Tartışmanın odağında ise Türkiye’de tüketimi sınırlı olan ve ağırlıkla Uzak Doğu pazarına giden tavuk ayağının da bu kapsamda durup durmadığı var.
Türkiye’de Ramazan ayı öncesi gıda fiyatları gündemdeyken, Ticaret Bakanlığı kanatlı eti ihracatının durdurulmasına yönelik tedbirlerin “9 Şubat itibarıyla hayata geçirildiğini” duyurdu. Bakanlık açıklamasında, son dönemde iç talepteki artış ve dönemsel tüketim eğilimleri nedeniyle bazı ürünlerde fiyat hareketlerinin hızlandığı, fiyat oluşumlarının yakından izlendiği ve bu çerçevede ihracatın durdurulduğu belirtildi.
Peki “tavuk ayağı” bu yasağın içinde mi?
İddianın kaynağı şu: Türkiye’de tüketimi düşük olan tavuk ayağı (poultry feet), özellikle Çin ve Uzak Doğu’da talep gördüğü için ihracata konu olabiliyor. Sektör tarafında daha önce Çin’e doğrudan satışın açılması beklentisi ve bu kalemde gelir potansiyeline dair haberler gündeme gelmişti.
Ancak 9 Şubat 2026 tarihli resmi açıklamada hangi ürün kalemlerinin (parça et, bütün piliç, sakatat, işlenmiş ürün vb.) kapsamda olduğuna dair GTİP/HS kodu veya istisna listesi paylaşılmıyor. Bu yüzden “tavuk ayağı kesin olarak yasaklandı” demek için tek başına açıklama yeterli değil.
Buna karşın mevzuat ve gümrük sınıflandırmaları, tavuk ayağının çoğu zaman “kanatlı eti / yenilen sakatat” başlığında değerlendirildiğine işaret ediyor. Türkiye’de GTİP 02.07 faslı, “kümes hayvanlarının etleri ve yenilen sakatatı” kapsamında kalemler içeriyor; listelerde “başlı ve ayaklı” gibi ifadeler de yer alabiliyor.
Bu da uygulamada gümrük kapılarında “kanatlı eti ihracatı durduruldu” talimatının tavuk ayağı sevkiyatlarını da fiilen durdurma ihtimalini güçlendiriyor.
Sahada kritik soru: “Tavuk ayağı ayrı ürün mü, kanatlı eti mi?”
Bu noktada iki senaryo öne çıkıyor:
Geniş yorum (muhtemel): Bakanlığın “kanatlı eti ihracatı” ifadesi, gümrükte GTİP 02.07 kapsamındaki ürünlerin çoğunu kapsayacak şekilde uygulanırsa, tavuk ayağı sevkiyatları da durabilir. Dar yorum / istisna: Uygulama sadece belirli ürünlere (ör. karkas/parça et) yönelikse, tavuk ayağı gibi iç piyasaya etkisi sınırlı kalemler için istisna tanımlanabilir. Ancak bunun için yazılı bir istisna duyurusu veya uygulama talimatı gerekir (mevcut açıklamada yok).Neden tartışma büyüdü?
Çünkü tavuk ayağı, Türkiye’de talebi görece düşük olduğu için, üreticiler bunu ihracatla değerlendirerek döviz geliri yaratmayı hedefliyor. Sektör açıklamalarında Çin pazarına doğrudan erişimin önemine, dolaylı satışlarda gelir kaybına dair vurgu da bulunuyor.
Bu nedenle “Ramazan öncesi iç piyasa fiyatlarını dengeleme” amacıyla alınan kararın, iç tüketimle doğrudan ilişkisi zayıf bir kalemi de etkileyip etkilemediği merak ediliyor.
Netleşmesi gereken 3 kritik detay
İhracat durdurma uygulaması hangi GTİP/HS kodlarını kapsıyor? Sakatat / tavuk ayağı için istisna var mı? Tedbirin bitiş tarihi ve yeniden değerlendirme kriteri ne?Şu an için kesin olan: Tedbir yürürlükte ve bakanlık bunu “arz-talep dengesini destekleyici adım” olarak tanımlıyor.
Kaynak: (KAHA) Kapsül Haber Ajansı