Hamdi Ulukaya ve Ivanka Trump, Canlı Yayında Yeni Sürdürülebilirlik Odaklı İş Birliğini Duyurdu
Chobani Kurucusu ve CEO'su Hamdi Ulukaya ve iş insanı Ivanka Trump, gıda israfıyla mücadele etmeyi amaçlayan sürdürülebilirlik odaklı iş birliklerini bugün canlı yayında kamuoyuna duyurdu. Canlı yayında projenin detaylarını anlatan Ulukaya ve Trump, tarlada kalan ürünleri ekonomiye kazandıran ve çiftçilere yeni gelir kapıları açan bir model başlattıklarını belirtti.
Bu iş birliği, gıda israfının küresel bir boyut kazandığı ABD'de, her yıl yetiştirilen meyve ve sebzelerin yaklaşık %30'unun ürünlerin boyutu, şekli veya rengi gibi dış görünüş standartlarını karşılamaması nedeniyle tarlada kalması sorununa çözüm sunuyor. Bu durum, 2023 yılında ABD'de 16 milyon tondan fazla ürünün israf edilmesine ve çiftçiler için 13 milyar dolarlık bir ekonomik kayba yol açtı. Her yıl yaklaşık 182 bin ton çileğin tarlalara geri sürülmesi, bu israfın en çarpıcı örneklerinden biri olarak dikkat çekiyor.
Hamdi Ulukaya ve Ivanka Trump arasındaki iş birliğinin temeli, ilk olarak 2022 yılında Chobani fabrikalarının bulunduğu Twin Falls, Idaho ve New York'ta ihtiyaç sahibi ailelere fazla gıdaları ulaştırmak için birlikte çalışırken atıldı. Bu ortak çaba, israfı kaynağında önleyen kalıcı bir iş modeli kurma fikrini ortaya çıkardı ve bu fikir, Planet Harvest adlı bir organizasyonun kurulmasına ilham verdi. Planet Harvest, görünümü nedeniyle satılamayan ürünler için ikinci bir pazar oluşturarak çiftçileri doğrudan gıda şirketleri ve perakendecilerle buluşturuyor. Bu sayede, ürünler püre, dondurulmuş veya sos gibi farklı kanallarda değerlendirilebiliyor.
Bugün Ulukaya ve Trump tarafından canlı yayında yapılan açıklamaya göre Chobani, bu modelin ilk büyük ortağı oldu. Şirket, Planet Harvest aracılığıyla daha önce atıl durumda olan yaklaşık 545 ton'dan fazla çilek satın aldı. Bu miktar, 55 milyon yoğurt içeceği üretmek için kullanıldı ve ABD'li çiftçiler, daha önce değer görmeyen bu ürünlerden kilogram başına 0,59 dolar gelir elde etmeye başladı. Bu yaklaşım, sadece birkaç çiftlikte yüz binlerce dolarlık yeni bir gelir akışı yaratarak kırsal topluluklara ekonomik katkı sağladı.
Bu proje aynı zamanda çevresel faydalar da sunuyor. Dünya Yaban Hayatı Fonu (WWF) tarafından yapılan bağımsız bir analiz, 453.592 kg meyvenin kurtarılmasının 1,2 trilyon litre su tasarrufu sağladığını ve 169 bin ton karbon emisyonunu engellediğini gösteriyor.
Chobani'nin yıllar önce rBST içermeyen süt kullanımını benimseyerek sektörde bir hareket başlattığını ve bu standardın norm haline geldiğini belirten Hamdi Ulukaya, aynı fırsatın bugün de "bütün hasat tedariki" (whole-harvest sourcing) modeliyle yakalandığını ifade etti. Bu iş birliğinin sadece bir hayırseverlik faaliyeti olmadığını, çiftçiler, çevre ve tüketiciler için ortak değer yaratan yeni bir iş yapma biçimi olduğunu vurgulayan Ulukaya, "Açlık sorununu çözmek için daha fazla gıda yetiştirmemize gerek yok. Zaten yetiştirdiklerimizin daha iyi yöneticileri olmalıyız. Her yıl tarlalarda kalan yüz binlerce ton çilek bir başarısızlık gibi görünüyor. Ancak bu aynı zamanda büyük bir fırsat sunuyor. Ivanka Trump ile başlattığımız bu iş birliği, ortak değer yaratan yeni bir iş modelini temsil ediyor. Çiftçilerin hasatlarının boşa gitmediğini, aksine emeklerinin karşılığını aldığını görmek, en büyük amacımız." şeklinde konuştu.
Ulukaya'nın bu önemli iş birliği, Nisan ayında ABD Başkanı Donald Trump'ın Beyaz Saray'da düzenlediği özel bir davete katılan küresel CEO'lar arasında yer almasıyla da dikkat çekiyor. Ulukaya, bu davette ABD'ye yaptıkları yatırımları ve geleceğe yönelik vizyonlarını paylaşmıştı. ABD-Türkiye İş Konseyi Başkanı olarak da görev yapan Ulukaya, son dönemde Idaho ve New York'ta başlattığı toplam 1,7 milyar dolarlık yeni tesis yatırımları ile 1.200 yeni istihdam oluşturacak. Bir göçmen olarak gittiği ABD’de kurduğu Chobani markasını ABD’de son on yılın en hızlı büyüyen markası haline getiren Hamdi Ulukaya'nın Beyaz Saray’daki bu davette 50 şirketin CEO'su ile birlikte yer alması, küresel arenadaki etkinliğinin önemli bir göstergesi olarak değerlendiriliyor.
