Türkiye’nin Enerji Dönüşümünde 2040 Hedefi Açıklandı
Bakan Bayraktar; yüzde 92 milli üretime ulaşan, kurulu güç içerisinde yenilenebilirin payının yüzde 77’ye geldiği, yüzde 40’lık bir emisyon azaltımına erişmiş bir Türkiye hedefini ortaya koyarak “Petrol ve doğal gaz üretimimiz ile ihtiyacımız olan günlük 1,7 milyon varil petrol ve doğal gazı karşılama hedefindeyiz. Tüm bunlar için kamu ve özel sektör eliyle ihtiyacımız olan yatırım 500 milyar dolar. Dolaylı etkisini katarsanız yaklaşık 250 bin aileye istihdam kapısı olacağını düşünüyoruz.” dedi.
Dolmabahçe’de Enerji Sunumu
Bakan Bayraktar, Cumhurbaşkanlığı Dolmabahçe Çalışma Ofisi’nde düzenlenen toplantıda, aralarında AK Parti Genel Başkanvekili Mustafa Elitaş ile TBMM Sanayi, Ticaret, Enerji, Tabii Kaynaklar, Bilgi ve Teknoloji Komisyonu Başkanı Mustafa Varank ve TBMM Kamu İktisadi Teşebbüsleri (KİT) Komisyonu Başkanı Mustafa Savaş’ın da olduğu katılımcılara bir sunum yaptı. Yaklaşık bir saat süren sunumda, dünyada enerjinin geldiği nokta, Türkiye’nin durumu ve 2040 vizyonunu anlatan Bakan Bayraktar; enerjide arz güvenliği, iklim değişikliği ve dışa bağımlılık sorunlarıyla mücadele ettiklerini söyledi.
Beşli Sacayağı
Bakan Bayraktar, ‘Türkiye Yüzyılı’nda, 2040’ta enerjide bağımsız bir Türkiye’ hedefiyle yola çıktıklarını vurgulayarak bu hedefe giderken 5 temel sacayağına odaklandıklarının altını çizdi. Bunların enerji verimliliği, nükleer enerji, yenilenebilir enerji, petrol ve doğal gaz ile madenler olduğunu anlatan Bayraktar, “Tek kelimeyle bu programın özünü söyleyecek olursak, artık Türkiye ekonomisini elektrikleştirecek.” dedi.
Talebi Dönüştürmek
Bakan Bayraktar, elektrikleşmede güçlü altyapının, dijitalleşmenin ve uluslararası iş birliklerinin önemine değinerek “Elektrikleşmeye giderken birinci hedefimiz şu: Bizim mutlaka talebi, ihtiyacı dönüştürmemiz lazım. Türkiye'de enerjide bağımsız olacaksak bizim tüketim alışkanlıklarımızı ve tüketim yöntemlerimizi değiştirmemiz lazım.” diye konuştu.
Yüzde 36 Hedefi
Elektrik talebinin olağan artışın yanı sıra elektrikli araçlardan, veri merkezlerinden, yeşil hidrojen üretiminden, ısı pompalarından ve su arıtmadan geleceğine işaret eden Bakan Bayraktar, “Türkiye bütün bunları yaptığında yüzde 36'lık bir elektrikleşmeye ulaşacak.” dedi.
281 Bin Megavata Çıkacak
Bakan Bayraktar, elektrik kurulu gücünün 2025 itibarıyla 123 bin megavat olduğunu dile getirerek “Kurulu gücümüz, 2040'a geldiğimizde yaklaşık 160 bin megavatlık bir artışla 281 bin megavata çıkacak. Yenilenebilir oranı yüzde 63'ten yüzde 77'ye gelecek. İhtiyacımız olan yatırım tutarı yaklaşık 190 milyar dolar. Çok büyük finansman ihtiyacını da burada belirtmekte fayda var.” dedi.
Yerinde Üretim Yerinde Tüketim
Her yıl en az 2 bin megavatlık YEKA yarışmaları, 6 bin megavatlık deniz üstü RES, uluslararası projeler, kapasite artışları ve yenilemeler, mevcut santrallere hibrit kapasitelerin eklenmesi ve bir megavata kadar kapasite tahsisi ile 281 bin megavat hedefine ulaşacaklarını vurgulayan Bakan Bayraktar, “Savaşlar ve krizler şunu gösterdi; dağıtık üretim çok hayati bir hale geldi. Yani yerinde üretim, yerinde tüketim. Savaşlarda enerji altyapıları temel hedef haline geliyor. Üretimi dağıtık hale getirmemiz, stratejik bir anlam da taşıyor. Bir megavatın altındaki küçük santrallerin daha yoğun bir şekilde kurulmasını hedefliyoruz.” diye konuştu.
Güçlü Altyapı
Bakan Bayraktar, tüm bunları yapabilmek için güçlü bir altyapıya ihtiyaç olduğunun altını çizerek “İletim tarafında 36 milyar dolarlık bir yatırım var. HVDC hatlarımız var. Elektriği kuzeyden güneye, doğudan batıya taşıyacağımız bir sürece doğru gitmemiz lazım. Yüksek gerilim hatlarımızı yaklaşık 77 bin kilometreden 112 bin kilometreye çıkacağız. Trafo kapasitelerimiz, 200 bin megavatlardan 316 bin megavata çıkıyor. Dağıtım tarafına biraz özel bir parantez açmamız lazım; 2036 önemli bir milat, lisansların birçoğu doluyor. Vatandaşımızı ‘müşteri velinimettir’ anlayışıyla görecek bir yaklaşıma ve zihniyet dönüşümüne ihtiyaç var.” dedi.
Esneklik ve Depolama
Güçlü altyapının yanı sıra sistemin çok daha esnek hale gelmesi gerektiğinin altını çizen Bakan Bayraktar, “Esneklik için depolamanın olması lazım. Türkiye, 140 gigavatsaatlik bir depolamaya ihtiyaç duyuyor. Şu anda 5,4 gigavat olan enterkonneksiyon kapasitemizi 15 gigavata çıkarmayı hedefliyoruz. Suriye ile Irak'la kapasitelerimizi artırıyoruz. Türkiye’nin 6 gigavatlık bir pompaj depolamalı hidrolik santrale ihtiyacı var. En önemli esneklik kalemlerimizden bir tanesi elektrikli ulaştırma olacak. Biz diyoruz ki; Türkiye'de 2040 yılında her bin kişiden 147’si elektrikli araca sahip olacak. Türkiye, 20 milyonluk elektrikli ve hibrit bir filoya sahip olacak. Toplam 41 milyonluk araç stokunun neredeyse yarısının elektrikli olacağını öngörüyoruz.” ifadelerini kullandı.
Yüzde 11’i Nükleerden
Bakan Bayraktar, 4 bin 800 megavat kapasiteli Akkuyu’nun yanına en az 5 bin megavatlık küçük modüler reaktörleri koyarak 2040’da 10 bin megavatlık bir nükleer kapasiteyi ulaşmayı hedeflediklerine değinerek “2040'a geldiğinde Türkiye toplam elektrik ihtiyacının yüzde 11’ini nükleerden karşılamış olacak. Bu da 15 milyar metreküplük bir doğal gaz ithalatını önleyecek.” değerlendirmesini yaptı.
Petrol ve Doğal Gazda Talebin Tamamını Karşılamak
Petrol ve doğal gaza yatırım yapmaya devam edeceklerini bildiren Bayraktar, “Türkiye’nin her gün 993 bin varil ham petrol ihtiyacı var. Elektrikli araçlara geçerek talepte dönüşüm sağlayacağız. Milli Enerji 2040'ta Türkiye'nin günlük petrol talebi 718 bin varile düşüyor. Şu anda yüzde 15’lerde olan yurt içi ve yurt dışı üretimimizin tamamını yani 718 bin varili 2040'ta karşılamak istiyoruz. Benzer stratejiyi doğal gazda da takip ediyoruz. Türkiye, şu anda doğal gazda ihtiyacının yüzde 15’ini kendi karşılıyor. Amacımız, 2040’ta 57 milyar metreküp hedefini tamamını karşılar hale getirmek.” açıklamasını yaptı.
5 Şampiyon Adayı
Bakan Bayraktar, enerji KİT’lerinden bahsederken “5 tane milli şampiyon adayımız var.” ifadesini kullanarak “Elektrikte TEİAŞ ve EÜAŞ, madende ETİ MADEN, petrol ve doğal gaz tarafında Türkiye Petrolleri ve BOTAŞ; Bu şirketler bölgesel ve küresel ölçekte büyük şirketler. Bunların mutlaka yapısal olarak dönüşümünü sağlamamız lazım.” dedi.
Rakamlarla Milli Enerji 2040 hedeflerini anlatan Bakan Bayraktar, şunları söyledi:
500 Milyar Dolarlık Yatırım
Yüzde 92 milli üretime ulaşmış, kurulu güç içerisinde yenilenebilirin payının yüzde 77’ye geldiği, elektrikleşme oranının yüzde 36 olduğu ve bu sayede yüzde 40’lık bir emisyon azaltımına erişmiş bir Türkiye. Burada kişi başı elektrik tüketimi 7 bin 500 yüz kilovat saate çıkıyor. Petrol ve doğal gaz üretimimiz ile ihtiyacımız olan günlük 1,7 milyon varil petrol ve doğal gazı karşılama hedefindeyiz. Tüm bunlar için kamu ve özel sektör eliyle ihtiyacımız olan yatırım 500 milyar dolar.
250 Bin İstihdam
Bunun doğrudan istihdam etkisi de yaklaşık 108 bin kişi. Dolaylı etkisini de katarsanız bunun yaklaşık 250 bin aileye bir anlamda istihdam kapısı olacağını düşünüyoruz. Böyle bir Türkiye hedefimiz var. Türkiye yüzyılında Cumhurbaşkanımızın liderliğinde bunları başarmak istiyoruz. Bunu başardığında Türkiye, daha güçlü bir ekonomiye, daha güvenli bir enerji arzına sahip olacak. Enerjiyi bollaştırdığımız sürece, kaliteli ve kesintisiz sunduğumuz sürece de çok daha güçlü bir ekonomi haline geleceğiz.
74,9 Milyar Dolarlık Enerji Desteği
Bakan Bayraktar konuşmasının sonunda 2021-2025 arasında 74,9 milyar dolar enerji desteği sağladıklarını ifade ederken finansman ihtiyacı, kaliteli insan kaynağı, siyasi irade ve kararlılık vurgusu yaptı. Bakan Bayraktar sözlerini şöyle noktaladı: Bunlar olmadan bütün bu anlattıklarımın hiçbir anlamı yoktur. Onun için 24 yıldır olduğu gibi bundan sonraki süreçte de Cumhurbaşkanımızın güçlü iradesiyle bu hedefleri gerçekleştirip Türkiye Yüzyılı’nda hedefimiz, Türkiye'yi enerjide bağımsız kılmaktır.
Kaynak: (KAHA) Kapsül Haber Ajansı