Dijital Ödemeler Türkiye Ekonomisine Milyarlarca Liralık Katkı Sağlıyor
Mastercard’ın “Dijital Ödemelerin Türkiye’de Ekonomik Kalkınmaya Katkıları” raporu, dijital ödemelerin Türkiye ekonomisine sağladığı katkıyı verilerle ortaya koydu. Türkiye, 142 milyon kredi kartı ve ön ödemeli kartlar dahil 319 milyon banka kartıyla güçlü bir ödeme ekosistemine sahip. Avrupa Merkez Bankası’nın 2025 Haziran sonu verilerine göre Türkiye, kredi kartı sayısında İspanya’yı geride bırakarak Avrupa’nın en büyük pazarı oldu. Kartlarla yapılan yıllık ödemeler ise 2025’te 24,1 trilyon TL’ye ulaştı.
Mastercard Türkiye Danışmanlık Hizmetleri tarafından hazırlanan rapor, dijital ödemelerin ekonomik etkisini üç ana başlıkta inceliyor: kayıt dışılığın azalmasıyla artan vergi gelirleri, hanehalkı tüketimine katkı ve turizm gelirlerini destekleyen hizmet ihracatı. Çalışma ayrıca nakit kullanımının kamu, banka, şirket ve tüketiciler üzerindeki maliyetini de inceliyor.
Rapora göre Türkiye’de yüzde 69 seviyesindeki dijital ödeme penetrasyonunun olgun pazarlardaki yüzde 95 seviyesine yaklaşması, ekonomik katkıyı daha da artırma potansiyeli taşıyor. Bu hedef için kamu, bankalar, ödeme kuruluşları, ödeme şemaları ve fintekler dahil tüm ekosistem paydaşlarının iş birliği önem taşıyor.
Onur Faydacı: “Dijital ödemeler ekonomik kalkınmanın itici gücü”
Raporu değerlendiren Mastercard Türkiye ve Azerbaycan Genel Müdürü Onur Faydacı, “Türkiye, son 30 yılda dijital ödemelerde dünyada örnek gösterilen bir dönüşüm gerçekleştirdi. Güvenli, yenilikçi ve kapsayıcı çözümlerimizle bu ekosistemin gelişimine katkı sunmaktan gurur duyuyoruz. Rapor, dijital ödemelerin yalnızca bir ödeme yöntemi olmadığını; ekonomik büyümeden kayıtlı ekonominin güçlenmesine, turizm gelirlerinden işletme verimliliğine kadar kalkınmanın önemli bir itici gücü olduğunu gösteriyor. Önümüzdeki dönemde de dijital ödeme ekosistemini daha kapsayıcı hale getirmek ve yapay zekâ destekli ticaret gibi yeni nesil alanlarda Türkiye’nin öncü konumunu güçlendirmek için çalışacağız” dedi.
Hanehalkı tüketimine yaklaşık 1,5 trilyon TL etki
Rapora göre dijital ödemeler, hızlı ve alternatif ödeme deneyimiyle hanehalkı tüketimini destekliyor. Türkiye verilerine uyarlanan hesaplamaya göre dijital ödemelerin 2025’te hanehalkı tüketimine etkisi yaklaşık 1,5 trilyon TL oldu. En yüksek katkı 546 milyar TL ile seyahatte görülürken restoran sektörü 427 milyar TL ile ikinci sırada. Mobilya ve elektronik, giyim ve konaklama katkı sağlanan alanlar arasında yer aldı. Kartlı ödemelerin hanehalkı ödemelerindeki payı 2025’te bireysel kartlarda yüzde 54’e, ticari kartlar dahil yüzde 69’a ulaştı.
Turizm gelirlerine 388 milyar TL destek
Kartlı ödeme altyapısının yaygınlığı, Türkiye’yi yabancı turistler için daha cazip hale getirirken harcamaları da kolaylaştırıyor. Turizm gelirleri 2000’de 7,6 milyar dolardan, 2025’te yaklaşık 8,5 katına çıkarak 65 milyar dolara yaklaşırken, kartlı ödemelerin turizm gelirlerindeki payı yüzde 15’ten yaklaşık yüzde 38’e çıktı. Rapora göre dijital ödemelerin 2025 yılında turizm gelirlerine 388 milyar TL, yani 9,8 milyar dolar katkı sağladı.
Nakit kullanımının maliyeti öne çıkıyor
Rapor, nakit kullanımının ekonomiye yüklediği maliyetleri de hesaplıyor. 2025’te banknot basımının TCMB’ye doğrudan maliyeti 4,4 milyar TL olarak tahmin edilirken, nakit dolaşımının bankalara maliyeti 65 milyar TL’yi aştı. Şirketler için nakit işletme maliyeti 34 milyar TL’ye yaklaşırken, tüketicilere yansıyan toplam maliyetin 8,1 milyar TL’yi geçtiği öngörülüyor. Dijital ödemelerin yaygınlaşması, bu maliyetleri azaltarak verimliliği artırabilir.
Vergi gelirlerine 574 milyar TL katkı
Dijital ödemeler satışların kayıt altına alınmasını sağlayarak şeffaflığı artırıyor ve vergi tahsilatını destekliyor. Rapora göre dijital ödemelerin 2025’te KDV, ÖTV, Kurumlar Vergisi veve Gelir Vergisi kalemlerine toplam katkısı 574 milyar TL’ye ulaştı. Bu tutar, Türkiye’nin toplam vergi gelirlerinin yaklaşık yüzde 5’ine denk geliyor. Kayıt dışılığı azaltıcı etki özellikle mikro, küçük ve orta ölçekli işletmelerde öne çıkıyor. Bu işletmelerde yapılan kartlı ödemeler, Türkiye’deki toplam kartlı ödemelerin yaklaşık yüzde 40’ını oluşturuyor.
Yeni büyüme alanı: Yapay zekâ asistanlı ticeret
Rapor, ödeme ekosistemindeki yeni dönüşüm alanlarından biri olarak yapay zekâ asistanlı ticarete dikkat çekiyor. Ürün arama, karşılaştırma, satın alma ve sonrası süreçleri yürüten yapay zekâ temsilcileri, ticarete yeni bir karar alma katmanı ekliyor. Mastercard; tokenizasyon, güvenilir temsilci doğrulama mekanizmaları ve yapay zekâ platformlarını bir araya getiren çözümleriyle bu işlemlerin güvenli ve ölçeklenebilir şekilde gerçekleşmesini hedefliyor. Türkiye’de finans kuruluşlarıyla yapay zekâ destekli alışveriş asistanı çözümleri geliştiren Mastercard, Türkiye’yi bu alanda stratejik öncelik olarak görüyor.
Mastercard’dan 30 yıldır dijital dönüşüme destek
Türkiye’de 30 yıldır faaliyet gösteren Mastercard, kart ürünlerinden dijital ödeme çözümlerine ve katma değerli servislere uzanan portföyüyle dönüşümü destekliyor. Masterpass, Türkiye’de 45 milyon kullanıcıya ulaşırken Mastercard, kart ürünleri ile Priceless ve MTR platformları aracılığıyla kart sahiplerine özel fayda ve deneyimler sunuyor. Tap on Phone ise Türkiye genelinde toplam 200 binden fazla terminale ulaşarak aylık 10 milyonun üzerinde işleme aracılık ediyor. Şirket; MasterKOBİ, toplu taşımada temassız ve mobil ödeme altyapısı, Mastercard Send ve siber güvenlik çözümleriyle ödeme ekosisteminin güvenli ve sürdürülebilir büyümesine katkı sağlıyor.
Kaynak: (KAHA) Kapsül Haber Ajansı
